Việt Nam được đánh giá có nhiều lợi thế để thu hút đầu tư vào lĩnh vực logistics nhờ vị trí địa lý chiến lược, khả năng kết nối thương mại và tiềm năng phát triển hạ tầng. Tuy nhiên, để chuyển hóa những lợi thế này thành động lực tăng trưởng, cần tiếp tục hoàn thiện hạ tầng, thể chế và đẩy mạnh chuyển đổi số…
TP.HCM định hình hệ sinh thái logistics hiện đại, xanh và bền vững
Trong bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu đang tái cấu trúc mạnh mẽ, TP.HCM đứng trước cơ hội mở rộng vai trò là trung tâm logistics của khu vực phía Nam và từng bước tham gia sâu hơn vào mạng lưới chuỗi cung ứng quốc tế. Để hiện thực hóa mục tiêu này, thành phố xác định phát triển logistics xanh, chuyển đổi số và đầu tư hạ tầng đồng bộ là những định hướng trọng tâm nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh.
Chia sẻ tại Diễn đàn Logistics kết nối các khu vực với chủ đề “Tái cấu trúc chuỗi cung ứng toàn cầu – Cơ hội mới cho logistics Việt Nam” do Bộ Công Thương tổ chức chiều 24/7 tại TP.HCM, ông Nguyễn Lộc Hà, Phó Chủ tịch UBND TP.HCM, cho biết quá trình tái cấu trúc chuỗi cung ứng toàn cầu đang mở ra không gian phát triển rất lớn cho thành phố nhờ lợi thế là trung tâm của khu vực phía Nam.
Theo ông Nguyễn Lộc Hà, với hệ thống cảng biển, sân bay, khu công nghiệp, trung tâm sản xuất, thương mại, tài chính cùng cộng đồng doanh nghiệp năng động, TP.HCM hội tụ đầy đủ điều kiện để phát triển thành trung tâm dịch vụ logistics quốc tế, giữ vai trò đầu tàu, đầu mối điều phối và kết nối chuỗi cung ứng của khu vực phía Nam với thị trường toàn cầu.
Ông Nguyễn Lộc Hà, Phó Chủ tịch UBND TP.HCM.
Lãnh đạo UBND TP.HCM cho rằng không gian phát triển mới sau sắp xếp đơn vị hành chính cũng tạo điều kiện hình thành hệ sinh thái logistics có tính bổ trợ cao. Trên cơ sở đó, thành phố xác định bốn định hướng trọng tâm trong phát triển ngành logistics.
Cụ thể, TP.HCM sẽ ưu tiên phát triển hệ thống hạ tầng logistics đồng bộ, hiện đại và tăng cường kết nối vùng; thúc đẩy chuyển đổi số, nâng cao tính minh bạch của chuỗi cung ứng; phát triển logistics xanh đáp ứng các tiêu chuẩn ngày càng cao của thị trường quốc tế; đồng thời chú trọng phát triển nguồn nhân lực và hệ sinh thái dịch vụ logistics có giá trị gia tăng cao.
“Với vai trò đầu tàu kinh tế của cả nước, TP.HCM cam kết tiên phong và đồng hành để xây dựng hệ sinh thái logistics hiện đại, thông minh, xanh, tuần hoàn và bền vững. Điều này sẽ góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh của ngành logistics Việt Nam và khẳng định vai trò ngày càng quan trọng của Việt Nam trong chuỗi cung ứng khu vực”, ông Nguyễn Lộc Hà nhấn mạnh.
Bên cạnh đó, lãnh đạo TP.HCM cũng mong muốn cộng đồng doanh nghiệp chủ động đổi mới mô hình quản trị, tăng cường liên kết, chuyển từ cạnh tranh đơn lẻ sang hợp tác nhằm nâng cao năng lực đổi mới sáng tạo và gia tăng sức cạnh tranh của toàn ngành.
Khu thương mại tự do tạo nền tảng nâng tầm năng lực logistics
Theo ông Lê Văn Danh, Phó Giám đốc Sở Công Thương TP.HCM, cho biết từ kinh nghiệm nghiên cứu mô hình cảng Busan và Khu thương mại tự do Busan (Hàn Quốc), TP.HCM đã xây dựng mô hình khu thương mại tự do gắn với cảng biển tại Cái Mép Hạ.
Mô hình phức hợp Khu thương mại tự do Cái Mép Hạ với cấu trúc “cảng biển – logistics – công nghiệp – đô thị dịch vụ – cảng hàng không quốc tế” định hướng gắn kết với Trung tâm Tài chính quốc tế TP.HCM.
Mô hình phức hợp Khu thương mại tự do Cái Mép Hạ với cấu trúc “cảng biển – logistics – công nghiệp – đô thị dịch vụ – cảng hàng không quốc tế” định hướng gắn kết với Trung tâm Tài chính quốc tế TP.HCM. Theo ông Lê Văn Danh, UBND TP.HCM đã chính thức ban hành quyết định thành lập Khu thương mại tự do TP.HCM gắn với cảng biển tại khu vực Cái Mép Hạ. Đây được xem là nền tảng hạ tầng quan trọng để phát triển dịch vụ logistics và thúc đẩy thương mại quốc tế.
“UBND Thành phố đã chính thức ban hành quyết định thành lập Khu thương mại tự do TP.HCM gắn với cảng biển tại khu vực Cái Mép Hạ. Đây là một điều kiện hạ tầng vô cùng quan trọng để phát triển dịch vụ logistics”, ông Lê Văn Danh cho biết.
Theo ông, khu thương mại tự do không chỉ phục vụ các hoạt động logistics gắn với giao dịch thương mại quốc tế mà còn hướng tới phát triển các ngành công nghiệp công nghệ cao, lắp ráp, đóng gói và chế biến nhằm gia tăng giá trị cho hàng hóa.
Đại diện Bộ Công thương( BCT) – Bà Phan Thị Thắng, Thứ trưởng BCT cho biết Chính phủ đặt mục tiêu tăng trưởng kinh tế tối thiểu 10% trong năm 2026. Trong đó, xuất nhập khẩu tiếp tục là một trong những động lực quan trọng với mục tiêu tăng khoảng 8% so với năm 2025, riêng xuất khẩu phấn đấu tăng từ 15-16%.
Bà Phan Thị Thắng, Thứ trưởng Bộ Công Thương
Trong 6 tháng đầu năm 2026, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa của Việt Nam đạt gần 550 tỷ USD, tăng 27,1% so với cùng kỳ năm trước. Tuy nhiên, quy mô thương mại ngày càng mở rộng cũng đặt ra yêu cầu cấp thiết phải nâng cao năng lực logistics quốc gia nhằm bảo đảm tốc độ lưu chuyển hàng hóa, tăng khả năng thu hút đầu tư, mở rộng thị trường và nâng cao vị thế của Việt Nam trong chuỗi cung ứng toàn cầu.
Bà Phan Thị Thắng cho biết Chiến lược phát triển dịch vụ logistics Việt Nam giai đoạn 2025-2035, tầm nhìn đến năm 2050 đặt mục tiêu đưa tỷ trọng giá trị gia tăng của dịch vụ logistics đạt 5-7% GDP; tốc độ tăng trưởng bình quân của ngành đạt 12-15% mỗi năm; đồng thời giảm chi phí logistics xuống còn 12-15% GDP, so với mức khoảng 17% hiện nay.
Phiên thảo luận tại Diễn đàn thu hút sự quan tâm trao đổi của các đại biểu, khác
Để hiện thực hóa các mục tiêu này, theo lãnh đạo Bộ Công Thương, sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan quản lý nhà nước, địa phương, cộng đồng doanh nghiệp và các đối tác quốc tế sẽ đóng vai trò then chốt, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh của ngành logistics Việt Nam trong giai đoạn phát triển mới.
Xuân Hiếu